RKD STUDIES

1.2 Verzamelaars van het werk van Francis van Bossuit

... oemt, en zijn pendant Galatea, vermoedelijk identiek aan pl. XLV.18 Verder bezat Tonneman nog twee aan Van Bossuit toegeschreven kruisbeelden en een met een kinderbacchanaal versierde ivoren beker met zilveren deksel en voet.19 Volgens een aantekening in Tonnemans veilingcatalogus is zijn beker met kinderbacchanaal gekocht door houthandelaar Gerret Braamcamp (1699-1771). Mogelijk komt hij daarna voor in de verzameling van de Leidse burgemeester Johan van der Marck (1707-1772).20 Op basis van afmetingen en omschrijving kan deze beker mogelijk worden geïdentificeerd met een stuk in een anonieme veiling uit 1900.21De verzameling van Jan Bisschop (1680/'81-1771) bevatte acht aan Van Bossuit toegeschreven sculpturen, waaronder een beker met een voorstelling van een zeegod en vier godinnen. Deze is nu niet meer bekend, maar hij is wel afgebeeld [5] in een portret door Aert Schouman uit 1753 van Jan Bisschop, zijn broer Pieter (1690-1758) en hun kennis Olivier van Vlierden Hope (1731-1783), uit de Rotterdamse tak van deze familie [6].De essaieur Anthoni Grill (1705-1783) was een neef van de reeds genoemde Anthony. Zijn verzameling bevatte veertien stukken van Van Bossuit, waaronder een aantal die eens aan zijn oom hadden toebehoord. Verder liet verzamelaar en amateurtekenaar Jan de Bosch (1713-1785) in 1782 twaalf sculpturen veilen en de veilingcatalogus van Pieter Locquet (ca. 1700-1782) uit 1783 vermeldt tien Van Bossuits, waarvan er zeven werden gekocht door de Brits-Nederlandse bankier John Hope.Resumerend vonden er in de achttiende eeuw in de Republiek tenminste elf veilingen plaats met meerdere aan Van Bossuit toegeschreven sculpturen, voornamelijk in Amsterdam: De la Court 1707 (11 kavels), Dusart 1708 (2 kavels), Grill 1728 (16 kavels), Tonneman 1754 (5 kavels), Van Wassenaer 1769 (3 kavels), Bisschop 1771 (7 kavels), Braamcamp 1771 (11 kavels), Van der Marck 1773 (9 kavels), Grill 1776 (14 kavels), De Bosch 1782 (10 kavels), Locquet 1783 (10 kavels). In de negentiende eeuw vonden in Nederland nog vijf belangrijke veilingen plaats met meerdere werken door Van Bossuit: Vosmaer in 1800 (17 kavels),22 Ebeling in 1817 (17 kavels),23 de Bosch in 1825 (9 kavels),24 Van Noort in 1845 (4 kavels)25 en Van Utenhove in 1880 [7] (11 kavels, klik verder voor tweede overzichtsfoto).26 Tot 1692 heeft Van Bossuit vermoedelijk tussen de 110 en 150 sculpturen vervaardigd, waarvan er nu nog zo’n 60 bekend zijn, naast 46 die we alleen kennen als reproductie in het Beeld-snyders Kunst-kabinet....

1.1 Schilderkunst

... edam behoefte kreeg de abstracte, expressionistische werken in zwart en wit die tegen de wand ...

... erij bedoeld is. De Pollock uit de verzameling van het Stedelijk Museum is gemaakt speciaal met het oog op het formaat van de zaal met zwart-wit...

... lagen lak was louter een gevolg van de gebruikte techniek en had geen speciale betekenis. Ook had de gekozen werkwijze niets te maken met de op dat moment internationaal in de belangstelling staande behoefte het handschrift zoveel mogelijk te onderdrukken, het verfoppervlak er zo mechanisch mogelijk uit te laten zien. Het kwam uit het materiaal voort.3...

... er de tape loopt omdat het oppervlak van de olieverf niet egaal is). De lakverf stelde hem in staat, naast de kortere droogtijd,...

... waartegen een staand schilderij geleund stond waar het gele monochroom doorheen leek te schijnen doordat het deels met de monochrome kleur was afgedekt en deels een geschilderde schaduw wierp op het gele monochroom. Het staande schilderij werd later getransformeerd tot Tokyo 1964 (zie afbeelding voorzijde cat. Boijmans 1982 en cat. Biënnale p.23).5Het paneel waarop het doek van Schiedam (grover dan het in Japan gebruikelijke linnen) werd gelijmd (met gewone houtlijm, het grovere doek zuigt ook meer de lijm op) werd, net als alle werken uit de series White Paintings en Two Paintings gemaakt door timmerbedrijf Maaij te Schiedam, waar Paul Beckman ooit als leerling werkte. Van Golden kreeg het adres van Beckman die op dat moment al zelf als kunstenaar in Schiedam werkte. Maaij heeft bij dit paneel de nerf van het triplex niet haaks op de lattenconstructie gezet waardoor er spanning in het paneel ontstaat. Aan de voorkant is dat te zien: het is scheluw [dwz gedraaid of scheef, red.]. Dat is niet goed, Maaij heeft daarmee niet zulk goed werk geleverd, niet wat hij van ze gewend was. Hij schilderde deze schilderijen met een ca. 1,5 cm breed kwastje, streek na streek. Met een te brede kwast, zo wist hij, ontstaat direct een ongelijke spreiding van de verf. En dat is niet goed. Het doek is opgezet in dunne lagen, waarbij de vlakken van elkaar werden gescheiden door een strook goed aangedrukte cellotape. Dat stamde al uit Japan. Het gebruik van paneel was noodzakelijk omdat alleen op die manier de tape goed kon worden aangedrukt. Het aantal lagen van de grond (drie of vier lagen witte lakverf over de fabrieksgrondering, tussendoor licht geschuurd) werd bepaald door de mate waarin de structuur van het linnen zichtbaar bleef.6...

... de toestand uit 1974 naast, om de verkleuring als verhaal aan de orde te stellen. De kunstenaar stelde de eigenaar in 1991 voor de kleur opnieuw in te vullen, met temperaverf. De eigenaar wees het aanbod van de hand vanuit de opvatting dat hij het verdwijnende eigenlijk heel mooi vond. Van Golden begrijpt dat en vindt het een mooie opvatting. Eigenlijk is het nu ook een beetje een tekening geworden.7...

... gvinden. De kunstenaar was daarover niet ontevreden.Talitha Schoon (conservator) en Jacqueline Rapmund (assistent-conservator) van het Museum Boijmans Van Beuningen namen Mitsukoshi-pakpapier mee van reizen naar Japan. De kleur en het motief is sinds de jaren zestig onveranderd gebleven. Wat opvalt is dat de kleur van het door Rapmund meegenomen papier veel dieper en sprankelender is dan de geschilderde versie (en dichter in de buurt ligt van de versie van 1986 die nu in langdurig bruikleen is aan het Gemeentemuseum van Den Haag (uit de verzameling Van Beijeren/Van Ravesteijn). De transformatie van gedrukt papier naar schilderij brengt altijd veranderingen met zich mee.9...

... et merk Kawakami paint. Terug naar huis nam hij van die verf mee, die hij ...

... ters) was oorspronkelijk niet bedoeld onder glas. Is ook zonder lijst geëxposeerd in Tokio. Het is d...

... kaar aan te zetten, in te lijsten achter glas in een zilverkleurige ‘Hubo-lijst’. Met een plantenspuit besproeide Van Golden het goud later met urine, om het patina van het goud wat levendiger te krijgen. Op zichzelf is Van Golden niet ontevreden met het resultaat, hoewel hij het werk nooit heeft willen verkopen. Hij vindt het resultaat op een of andere manier niet goed, maar is onzeker over wat er precies aan mankeert. Op 16 januari 2004 was hij zeer beslist dat het werk nog niet goed is.14...

... s dan het origineel. Maar het is een kwestie van instelling: je probeert voortdurend dingen beter te maken. Of de lijst vervangen moet worden weet Van Golden niet. Eigenlijk is de huidige lijst te zwaar. Het is aan de eigenaar om die beslissing te nemen.In dit verband is ook een verhaal van Carel Blotkamp interessant, over de gekleurde lampen in het atelier aan de Lange Haven, die schaduwen wierpen van gebladerte op een strakke witte wand waarop die contouren ook nog eens in goud waren geschilderd. Blotkamp was verbaasd te horen van Van Golden dat de wand was getimmerd uit Japanse schilderijen. De herinnering is ergens te situeren in de eerste helft van de jaren zeventig.15...

... de ‘parkiet’ van het Boijmans. De lijst is enigszins beschadigd. Dat moet, aldus Van Golden, worden gerepareerd. Een beetje patina geeft ‘soul’, maar te veel is schade. De verf die op het perspex is gemorst langs de bovenzijde is een oneffenheid die Van Golden niet van zichzelf gewend is, zo geeft hij aan.16...

... al bezig hield. Daarnaast is de kleur er ook vooral op gericht, aldus Van Golden, om in combinatie met de spiegeling van het glas een ‘etherische reflectie’ op te leveren. Het werk werd geschilderd met Van Gogh Olieverf in een mengsel van wit en ultramarijn. Het linnen kwam van A...

... Wim Beeren toen hij het werk zag op het atelier in Schiedam in 1965. Van Golden verkocht de vier delen uiteindelijk afzonderlijk, nadat hij bij een deel (die van Van Maurik) de witte lijn overschilderde en samentrok met het motief. Beschadigingen restaureerde hij op een manier waarover hij nu niet meer heel erg te spreken is. Ook zette hij alle vier de delen achter glas. Voor de tentoonstelling bij Arti et Amicitiae maakte Van Golden een remake op groter formaat en in olieverf op doek met hetzelfde wybertjesmotief.18...

... ete werken van Van Golden uit die tijd. (De andere twee vindt hij veel minder). De intentie achter dit soort werk is een spanning creëren tussen zwart en wit met daartussen de grijzen, maar ook de onbedekte partijen. Met uitzond...

... nkelijk voorzag Van Golden voor de tentoonstelling in ‘t Venster het schilderij van een rand van bladgoud. Mevrouw Hammacher deed de dunne, van bladgoud voorziene lijst er uit eigen initiatief omheen na aankoop door het museum. Toen Van Golden terugkeerde uit Marokko (na ongeveer een jaar) was hij buitengewoon verrast door deze actie, die hij zeer positief waardeerde. Hij is nog altijd zeer in zijn nopjes met deze aanpassing.20...

... .De lijst is een absoluut wezenlijk onderdeel van het werk en kan niet zomaar worden vervangen. Dit werk is zeer fragiel, en kan naar de mening van Van Golden alleen langer worden behouden door het nimmer te laten reizen. In 2003 vroeg Van Golden het werk voor de tentoonstelling in Lyon in bruikleen. Het is in perfecte toestand teruggekeerd in het Boijmans.Hij hecht er ook aan te onderstrepen dat het een zeer belangrijk werk binnen zijn oeuvre is. Vogels, 1986, triplex, ingelijst achter glas (coll. Museum Boijmans Van Beuningen) ontstond uit dezelfde plaat als waarop Studie ‘86 is verlijmd. Bij het kopen van het triplex voor dit laatste werk bleek er materiaal over te zijn dat Van Golden mee naar huis nam. Thuisgekomen ontdekte hij de vogels die in de kwasten van het geschilde hout schuilen. De rest kwam vanzelf.21...

... e parkiet en de Meermin te schilderen. Dit werd Granaatappel, door mijn vriend Heinz, 1982. Een derde voorbeeld is Albert Koppeschaar die in 1967 een grote ster schilderde over een Van Golden heen, om iets te doen te hebben in het atelier. Daan van Golden gaf hem een groot Japans schilderij van 150 x 138 cm, een geweldig schilderij dat weliswaar beschadigd was maar waarvan Van Golden achteraf niet zeker weet of het helemaal een verstandige daad was. Albert gebruikte goudverf, spuitbussenverf voor schoenen, blauwe verf en folie om uiteindelijk het hele Japanse schilderij aan het zicht te onttrekken. Later diende het werk als kerstversiering van het huis van Van Golden aan de Lange Haven. Weer later, in andere contexten, gebruikte Van Golden delen van de ster om nieuwe, afzonderlijke werken te maken, door na het afpellen van de folie wat over was van het Japanse schilderij twee details in te lijsten. Zo ontstaan werken door andere werken te verzagen. Meestal zaagt Van Golden, als hij genoeg heeft van sommige experimenten, wat resteert in stukken. Hij ruimt ze op. Joop Schafthuizen zag ooit een fragment van zo’n aan stukken gezaagd paneel en vond het een wonderbaarlijk mooie compositie. Daan gaf het hem en Joop zette er zelf een oudroze geschilderd Hubo-lijstje omheen, en schonk het later aan het B...

... en zijn betekenis. Eigenlijk kunnen ze dus niet vervangen worden. Ook fotografie van de bloemetjes als strategie tot conservering, ziet Van Golden niet als een alternatief. Voor het schilderen gebruikte Van Golden Grumbacher tempera (tube), wat een goede verf is (gevonden in New York). Maar ook het praktische argument telt: dat je zoiets maakt met korte toetsjes. Het doek zat eerst om een spieraam en had een groter formaat (het was een overblijfsel van een van de werken waar folie omheen geplakt zat en die Ad Dekkers typeerde als nougatblokken). Pas later is het door Daan van het spieraam afgehaald, opgeplakt op triplex en voorzien van de bloemetjes en achter glas gezet. Het frame zit daar los achter. Het werd gemaakt door Paul Beckman, op een prachtige manier die echt onderdeel van het werk is, met de triplex steuntjes in de hoeken. De lijst werd ook door Paul verstek gezaagd. Er zit een ‘masker’ op het glas, waarschijnlijk van etherische oliën (?) die uit de bloemen zijn gewasemd. Van Golden is de mening toegedaan daar niet aan te komen. Het is beter het werk niet uit de lijst te nemen, omdat dan de bloemen zouden kunnen beschadigen.23...

... uitdrukkelijk niet de voorkeur van Van Golden want het glas geeft een toegevoegd element van reflectie dat bijdraagt aan de werking en de kracht van het schilderij (zoals ook in de foto van Marion Busch, zoals afgebeeld in de catalogus van 1991, te zien is aan de onbedoelde maar wel fantastische reflectie van het flitslicht op het glas). De maten van het schilderij werden bepaald door de wand in Zaal 11 waar het schilderij hing als onderdeel van de serie.24...

... erstekende delen waren in het blank gelakte hout dat normaal was voor dergelijke hangertjes. Op de affiche voor Steendrukkerij De Jong is vreemd genoeg geen spoor van dit ‘wegvallen’ te zien. Ook de wijze van hangen, met staaldraad en met spannertjes, roept bij Van Gold...

... tot die vroegste periode horen, zijn inv. SZ 28031 (coll. RCE) (dat tot een van de allervroegste hoort; dat is te zien aan het paneel dat nog vrij primitief en zelf gemaakt is),  SZ 34589 en SZ 36886 (beide eveneens coll. RCE), die zijn ook alle in olieverf gemaakt. Daan van Golden leerde op dat moment wat hij zelf nog steeds ziet als een van de weinige wetmatigheden in het kunstenaarschap: als je niet weet wat je moet maken, is het raadzaam aan het werk te gaan.26...

Bijlage: Reconstructie Boijmans '82 en Schiedam '78

... f; komp. ‘82; kunsten; ?26.; f; star, door mijn vriend albert ‘70; agnes / frits27.; f; komp. met gele ruit ‘64; agnes; Agnes Becht28.; f; komp. met blauwe ruit ’64 + komp. met gele ruit + komp. met rode ruit; Sted. + gem. r’dam + part. kol.; Stedelijk Museum29.; f; komp. met kleurstippen ‘64; boymans30.; f; wales picture ‘67/’75; dienstC.; f; Twee vitrines met foto’s Katendrecht 1955 [ Daan van Golden] en foto Willy van Rooij, [onduidelijk], [onduidelijk] en klompje IKB Gelsenkirchen [Collectie Van Golden, geschonken door Martin Visser].31.; f; tokio ’79 + diana – laren ’81 + tokio – daan van golden / courtesy art & project; evert van straaten + dienst + courtesy art & project32.; f; sex pistols ’79 + mozart ‘79; art & project...

... f; medusa ’79 + zonder tit. ‘797); rock ’n rol ’79 + elvis presley ‘81...

... n kloeke plant er bovenop die slechts gevuld is met één enkel triviaal ding, niet eens een...

... he Kees van Dongen’ [?], ‘Zonder titel 1973’ [ICN], ‘Boeddha’ [BvB], ‘BB’ [brochure], ‘Sex Pistols’ [?]...

1.1 Chronologie

... is dankbaar gebruik gemaakt van het overzicht in: D. Colen en J. de Raad (samenstelling), Jan Sluijters schilder ...

... nius Sluijters (1847-1927), houtgraveur, en Louisa Carolina Boelaars [1-2]....

... ijksakademie.Eerste succes op tentoonstelling Levende Meesters.Lidmaatschap St. Lucas.Exposeert vanaf nu bijna jaarlijks op de ledententoonstellingen van Arti en St. Lucas.1904Januari: reis met Leo Gestel naar België en Parijs.Februari: winnaar Koninklijke Subsidie voor schilderij De vergankelijkheid [5].Oktober: winnaar Prix de Rome met reisstipendium voor vier jaar.29 december: huwelijk met Bertha Langerhorst [6]Verhuizing met naar Nassaukade 37-II, Amsterdam....

... nstellingen in Utrecht (Kunsthandel Van Gelder) en Hilversum (Kunstzaal Schulman).Kennismaking verzamelaar dr. J.F.S. Esser [7]. Maart: verhuizing naar Kostverlorenstraat 4-II, Amsterdam.Oktober: kort verblijf in Renkum.190814 april: geboorte dochter Louise Lize (Loes) [8] Atelier aan Ruysdaelkade 15, Amsterdam....

... lid van Arti, vanwege rol in moderne beweging.1912April: expositie Kunsthandel Meylink, Rotterdam.Deelname als enige moderne jongere aan tentoonstelling Levende Meesters, Stedelijk Museum Amsterdam.Jury najaarstentoonstelling Sint Lucas.1913Maart-mei: solotentoonstellingen in Dordrecht (Pictura) en Den Haag (Kunstzaal Schüller en Eisenloeffel).Deelname eerste Duitse Herbstsalon Berlijn.13 februari: huwelijk met Greet van Cooten [12].Verhuizing naar Lomanstraat 99-I, Amsterdam....

... .1923Februari-maart: overzichtstentoonstelling Rotterdamsche Kunstkring.192417 maart: Geboorte Elisa (Lies) Sluijters [20]...

... ische Nederlandse wetenschappers. 193013 oktober: verhuizing naar Olympiaplein 79-II,III en IV en bouw van atelier o...

... 36Vakantie in Belle Ile, Frankrijk [26]. 1937Winnaar Grand Prix tijdens ...

... Winters.1949Tentoonstelling Stedelijk Museum Schiedam, verwijdering van La chemise rose (1930) tijdens deze expositie [29].1951Overzichtstentoonstelling La Jo...

1.2 Bibliografie

... is dankbaar gebruik gemaakt van het overzicht in: D. Colen en J. de Raad (samenstelling), Jan Sluijters schilde...

... G.J. Nieuwenhuizen Segaar) z.j.J. Spanjer, C. Hissink, Verzamel DVD 3 RKD: 1. Hans Lemmen, 2: J...

... cob 29 oktober 1904, p. 34.De H., ‘Wat is de “Prix de Rome”?’, De Prins z.j. [...

... t, ‘St. Lucas, werkende leden-tentoonstelling’, Onze Kunst 7 (1908) dl. 13, pp. 239-240.C. Kickert, ‘Pictura Veluvensis. Ledententoonstelling Renkum’, De Telegraaf 25 juli 1908.C. Kickert, ‘Larensche Kunsthandel, Het portret’, Onze Ku...

... ‘Op de tentoonstelling van Sint Lucas III’, De Amsterdammer 4 juni 1911.W. Steenhoff, ‘Tentoonstelling van de Moderne Kunstkring in het Stedelijk Museum II’, De Amsterdammer 11 oktober 1911.F. Vermeulen, ‘Kunst en Kuischheid’, De Kunst 3 (21 oktober 1911), pp. 33-34.N.H. Wolf, ‘Sint-Lucas Tentoonstelling Stedelijk Museum A’dam’, De Kunst 3 (29 april 1911/6 mei 1911/20 mei 1911).N.H. Wolf, ‘Pictura tentoonstelling’, De Kunst 3 (1...

... k’, De Kunst  4 (23 maart 1912) nr. 218.N.H. Wolf, ‘Jan Sluijters’, De Kunst 4 (27 april 1912) nr. 222.N.H. Wolf, ‘De futuristen’, De Kunst 4 (10 augustus 1912), pp. 703-713.N.H. Wolf, ‘Moderne Kunstkring, Stedelijk Museum Amsterdam’, De Kunst 5 ...

... Amsterdammer 30 november 1913.C. Veth, ‘St. Lucas’, De Wereld 23 mei 1913.N.H. Wolf, ‘Jan Sluijters – Kunstzaal Schüller en Eisenloeffel, Den Haag’, De Kunst 5 (19 april 1913) nr. 273, p. 454.N.H. Wolf, ‘Jan Sluijters – Kunstzaal Schüller en Eisenloeffel, Den Haag II’, De Kunst 5 (26 april 1913) nr. 274, pp. 472-473.N.H. Wolf, ‘St. Lucas tentoonstelling I’, De Kunst 5 (15 mei 1913) nr. 276, p. 503.N.H. Wolf, ‘De XXII Jaarlijksche tentoonstelling van St. Lucas’, De Kunst 5 (17 mei 19...

... r. 327.N.H. Wolf, ‘Tentoonstelling St. Lucas I, De Kunst, 6 (9 mei 1914) nr. 328, p. 489.N.H. Wolf, ‘Leistikow’, De Kunst 6 (6 juni 1914) nr. 332, pp. 553-556.N.H. Wolf, ‘Tentoonstelling St. Lucas II’, De K...

... nsthandel I & II’, De Nieuwe Amsterdammer 5 februari 1916 en 26 februari 1916.A. van V. [Arie van Veen], ‘Rotterdamsche Kunstkring. Jan Sluijters’, Algemeen Handelsblad 10 januari 1916.C. Veth, ‘Tentoonstelling Jan Sluijters, Larensche Kunsthandel’, Elsevier’s Geïllustreerd Maandschrift 26 (1916) dl. 51, pp. 245-247.N.H. Wolf, ‘Jan, keer terug’, De Kunst 8 (15 januari 1916) nr. 416, pp. 181-183.N.H. Wolf, ‘Hollandsche Kunstenaarskring, Stedelijk Museum Amsterdam II’, De Kunst 8 (25 maart 1916) nr. 426.N.H. Wolf, ‘De onafhankelijken’, De Kunst 8 (10 juni 1916) nr. 437. ...

... vier’s Geïllustreerd Maandschrift 26 (1917) dl. 53, pp. 169-179.J. d...

... kend] 1 juni 1918.O. van Hoeve, ‘Jan Sluijters en het impressionisme’, Op de Hoogte 15 (1918), pp. 329-336.A. Plasschaert, z.t.,...

... lk 21 maart 1921.G. Simons, ‘Nederlandsche Moderne Kunst in New York’, De Telegraaf 26 mei 1921.F. Timmermans, ‘Bij Jan Sluijters’, Het Vaderland 17 april 1921.O. van T...

... 26 mei 1922.‘Kunst in Den Haag. Jan Sluijters in “De Opbouw”’, Algemeen Handelsblad 12 oktober 1922.DEBS, 11 oktober 1922....

... n babies door Jan Sluijters’, De Amsterdammer z.j. [1924].A. Plasschaert, ‘Een vergissing; een verkeerde schilderijenkritiek’, De Amsterdammer  18 oktober 1924.A. Pla...

... rovinciaal en Stedelijk Dagblad 28 september 1926.A. Warnod, ‘L’exposition hollandaise réserve des merveilles’, Comoedia 8 april 1926. ...

... asbode 10 maart 1928.A. Benavente, ‘Jan Sluijters’, De Groene Amsterdammer 26 mei 1928.J.H. de Bois, ‘Jan Sluijters’ kardinaalsportret’, Haarlemsch Dagblad 9 februari 1928.K. Niehaus, ‘Portret v...

... 75-81.W.F. Douwes, ‘Sluijters – Van Dongen (een critische vergelijking)’, Maandblad voor Beeldende Kunsten 8 (april 1931), pp. 102-106.J. W. de Gruyter, ‘Socialistische kunst’, Elsevier’s Weekblad 81 (1931), p. 85.K. Niehaus, ‘Vergelijkingen en parallellen. De “Arti”-expositie’, De Telegraaf  z.j. [1931].K. Niehaus, ‘Op bezoe...

... aasbode 24 oktober 1933.K. Niehaus, ‘Onze schilders op reis’, De Telegraaf 9 juli 1933. ...

... 8 september 1934.‘Ergernis in en buiten de socialistische pers’, De Residentiebode 1 oktober 1934.A. Pla...

... rs. Een beschouwing over zijn werk, ’s-Gravenhage 1937.P. Vlug, ‘Waarom mannen feminist zijn. Jan Sluijters over de vrouw’, De Groene Amsterdammer 13 maart 1937. ...

... is, ‘Kunst in Haarlem en daarbuiten’, Haarlems Dagblad z.j. [1939].K. Niehaus, ‘Arti’s eeuwfeest-tentoon...

... nd] 18 (1941) nr. 5, pp. 129-135.Ed. Hoornik, ‘Jan Sluijters over de taak van den kunstenaar’, Algemeen Handelsblad 7 december 1941.G. (Wzn.) Knuttel, Jan Sluyters, tent.cat. Den Haag (Gemeentemuseum) 1941.H.A.C. v.d. Kraan jr., ‘Wij schilders geloven veel, maar wéten…?’, Het Vaderland 13 december 1941.H. Luns, Jan Sluijters, Amsterdam z.j. [1941].M. M.-V., ‘Vrouwen van bekende mannen, Mevr. Sluijters-van Cooten’, De Telegraaf 14 december 1941.C.M. van Moorsel, ‘De schilder Jan Sluijters’, Nederlands Dagblad 10 mei 1941.K. Niehaus, ‘Eeretentoonstelling Jan Sliujters in het Stedelijk Museum’, De Telegraaf 18 april 1941.K. Niehaus, ‘Jan Sluijters. Een monografie door een bewonderend confrater Prof. Huib Luns’, Algemeen Handelsblad 24 april 1941.K. Niehaus, ‘Schrijvers-tentoonstelling met één zaal uitgebreid’, De Telegraaf 27 mei 1941.H. Wotte, ‘Jan Sluijters. Ehrenausstellung im Städtischen Museum, Amsterdam’, Deutsche Zeitung in den Niederlanden 10 mei 1941. ...

... Vaderland 7 januari 1942.A.F. Mirande, [titel onbekend], Nationaal Dagblad 5 januari 1942.S.B. Modderman, ‘Jan Sluijters in discussie’, De Waag 30 januari 1942.J. Nieuwenhuis, ‘Bij het levenswerk van Jan Sluijters’, Algemeen Handelsblad 6 januari 1942.E. Rijff, ‘Jubileumtentoonstelling Jan Sluijters. Volksch of niet volksch? I & II’, Nati...

... Breitner, tent.cat. Amsterdam (Kunsthuis Kremers) 1943.K. Niehaus, [titel on...

... ische teekeningen door F. Carasso, Paul Citroen, Dick Elffers, Petra, W.J. Rozendaal, Salim, Jan Sluyters ...

... Sluijters in Groningen’, Algemeen Handelsblad 15 november 1947.J. Engelman, ‘Jan Sluijters. Schilder, die aan kunde en vitaliteit niets inboette’, De Tijd 14 februari 1947.v. G., ‘Jan Sluijters – In de Rotterdamse Kunstkring’, Algemeen Dagblad 10 mei 1947.KOCK, ‘Jan Sluijters exposeert in de Bonnefanten te Maastricht’, Gazet van Limburg 13 december 1947.L. M., ‘Limburg op Cultureel bezoek te Luik’, Gazet van Limburg 14 april 1947.V. M., ‘Un maître hollandais d’aujourd’hui: Jan Sluijters’, Gazette de Liège z.j. [1947].P.P., z.t., De Vrije Katheder 14 december 1947.J.M. Prange, ‘Nieuw werk van Jan Sluijters bij Van Lier’, Het Parool 11 februari 1947.G. S., ‘Nieuw werk van Jan Sluijters. “La Joie de peindre”’, De Maasbode 12 februari 1947.J. Schetter, ‘Le Salon 1947 au Musée des Beaux-Arts’, La Meuse 21 april 1947....

... 1949.L. N., z.t., Nieuwe Schiedamse Courant 5 november 1949.Van R., ‘Tentoonstelling met moeilijkheden’, Trouw 29 oktober 1949.Van R., ‘Rumoer om tentoonstelling van Jan Sluijters’, Trouw 3 november 1949.G. S., ‘Jan Sluijters, de vitale. Jubileumtentoonstelling in Schiedams museum’, De Maasbode 29 oktober 1949.B. Schmidt, ‘Jan Sluijters, colorist par excellence’, [bron onbekend] 27 oktober 1949.W. Wagener, ‘Zinnenweelde van Jan Sluijters behoedzaam geëtaleerd’, [bron onbekend] 25 oktober 1949.A.C. Willink, z.t., [bron onbekend] 9 april 1949. ...

... ische Maler: Charles Eyck, Jan Sluyters, Charley Toorop, H.N. Werkman, Jan Wiegers, Bern (Kunsthalle) 1...

... 1952.J. Engelman, ‘Jan Sluijters en Max Beckmann’, De Tijd 12 januari 1952.D. van Gent, ‘Hartverkwikkend kunstgenot en oergezonde levenslust’, Provinciaal Noordbrabantse Courant 16 februari 1952.P. Haimon, ‘Jan Sluijters exposeert in Heerlens raadhuis’, Limburgs Dagblad 28 maart 1952.L. M., ‘Kunst in Limburg. Tentoonstelling Jan Sluijters te Heerlen’, Gazet van Limburg 25 maart 1952.J.M. Prange, ‘Tien portretten uit tien jaar Sluijters’, Het Parool 12 januari 1952.A. Schippers, ‘Nog één wens on...

... 26 februari 1955.K. S., ‘Jan Sluijters over zichzelf. Tentoonstelling in Nijmegen’, De Maasbode 3 december 1955. ...

... jaar. Een meester der schilderkunst’, De Tijd 15 december 1956.A. den Hertog, ‘Expositie’, Haagse Post 3 november 1956.B. Hulsing, ‘Jan Sluijters. Platen tegen oorlogsgruwelen’, De Waarheid 18 december 1956.R.E. Penning, ‘Duet van virtuozen. Jan Sluijters en Is Opsomer in de Haagsche Kunstkring’, Haagsche Courant 31 oktober 1956.J.M. Prange, ‘Jan Sluijters wordt vijfenzeventig jaar. Rasschilder drukte stempel op Amsterdams kunstleven’, Het Parool 14 december 1956....

... 1957].‘Jan Sluijters ten grave gedragen’, Het Vaderland z.j. [1957].‘Jan Sluijters overleden. Groot Brabander, geniaal portrettist’, De Stem z.j. [1957].‘Jan Sluijters overleden’, Het Parool 8 mei 1957.‘Jan Sluijters overleden op 75-jarige leeftijd’, Het...

... ers’, Brabants Nieuwsblad 23 augustus 1958.L. M., ‘In kasteel Hoensbroek. Tentoonstelling Jan Sluijters’, Noord Limburger 12 juni 1958.J.M. Prange, ‘De levensvreugde van Jan Sluijters’, Het Parool  17 maart 1958.H. Redeker, ‘Jan Sluijters’ nagelaten werk’, Algemeen Handelsblad 26 maart 1958.F. Vercammen, ‘Jan Sluijters’, Nieuwsblad van het Zuiden  20 september 1958. ...

... a, Moderne kunst in Nederland 1900-1914, [diss.] Utrecht 1959 (herdruk 1987).A.B. Loos...

... an Natuur. Jan Sluijters in Parijs’, De Volkskrant 7 mei 1960.H.L.C. Jaffé, Exposition Jan Sluyters (1881-1957): catalogue, tent.cat. Parijs (Institut Néerlandais) 1960.L.J. Jordaan, ‘Jan Sluijters, politieke prent’, Openbaar Kunstbezit 4 (1960) nr. 34.D. Welling, z.j., Goudsche Courant 12 juli 1960. ...

... s kunstbezit’, Utrechts Nieuwsblad 6 juli 1963.J. Troelstra, Uit het schetsboek van Jan Sluijters, tent.cat. Hilversum (Goois Museum) 1963.J. v.d. W., ‘Expositie in Goois Museum doet Jan Sluijters alle eer aan’, De Gelderlander 20 maart 1963....

... N. van Wessem, Jan Sluijters, Amsterdam 1966.E. Wingen, ‘Jan Sluijters liep op z’n tenen. Mislukte kans op herwaardering in Singer Museum’, De Telegraaf  31 december 1966. ...

... Blotkamp, ‘Een avant-gardist van vroeger. Jan Sluijters in Laren’, Vrij Nederland 28 januari 1967.J. Engelman, ‘Veelzijdig levenswerk van Jan Sluijters. Meester van het nabije verleden’, [bron onbekend] z.j. [1967].G. Kruis, ‘Jan Sluijters. Zijn zoeken naar schoonheid werd vaak beloond’, Trouw 7 januari 1967.J.H. Oosterloo, ‘De “joie de peindre” van Jan Sluijters’, Delftse Courant 17 januari 1967.G. van R., ‘Jan Sluijters herdacht in het ...

... januari 1969.P. Haimon, ‘De onbekende Jan Sluijters’, Limburgs Dagblad 15 februari 1969.J. van Hees, ‘De onbekende Jan Sluijters’, Dagblad van Noord-Limburg 15 februari 1969.F. Kelk, ‘Onbekende Sluijters’, Het Parool 16 januari 1969.F. Kelk, ‘Twee koloristen’, Het Parool 27 november 1969.H. Leerink, ‘Jan Sluijters. Aanbeden en verguisd’, Elsevier’s Weekblad 1 januari 1969.A.B. Loosjes-Terpstra, ‘De onbekende Jan Sluijters’, De Nieuwe Limburger 11 februari 1969.G. van R., ‘Boeiende expositie van Sluijters in Amsterdam’, Amersfoortse Courant 25 januari 1969.H. Redeker, ‘Sluijters. Boek-Expo I. Boek-Expo II’, Algemeen Handelsblad 14 januari 1969.H. Redeker, ‘Geste...

... seumjournaal 15 (1970), pp. 261-267. ...

... is van Sluijters’, Algemeen Dagblad 22 december 1973.F. Kelk, ‘Duivelse dynamiek van Jan Sluijters. Beeldende ...

... Dagblad 21 oktober 1977.S. K., ‘Jan Sluijters. Zijn schildersvreugde is onze ogenlust’, De Limburger 1 oktober 1977.G. Kruis, ‘Jan Sluijters: zoeken naar schoonheid’, Trouw z.j. [1977]. ...

... isten van weleer’, Algemeen Dagblad z.j. [1978]. ...

... n Sluijters’, NRC Handelsblad 5 januari 1979.G. Kruis, ‘Kunstenaar zocht naar het schoonheidsbegrip’, ...

... ist) 1981.W. Barten, ‘Retrospectieve tentoonstelling laat de jeugdige rebel Jan Sluijters onderbelicht’, Het Financieele Dagbl...

... .J.M. Pameijer, ‘Bliksemstart van ’t Mondriaanhuis’, Tubantia  19 december 1985. ...

... van Jan Sluijters’, Algemeen Dagblad 13 juni 1991.A. Hopmans, Jan Sluijters 1881-1957. Aquarellen en tekeningen, tent. cat. ’s-Hertogenbosch (Noordbrabants Museum) 1991.M. Jager, ‘Jan Sluijters hield vooral van het leven’, De Telegraaf 21 juni 1991.J.B. Klaster, ‘Een lichtvoetig en trefzeker tekenaar’, Het Parool 14 juni 1991.A. Oosthoek, ‘Montmartrois en Staphorster’, Provinciale Zeeuwse Courant 7 juni 1991.H. Rooseboom, ‘De familie van Jan Sluijters’, De Stem 28 juni 1991.R. Schoonen, ‘Vechten voor een eigen stijl’, Tubantia 8 augustus 1991.R. Schoonen, ‘Ziel van de maker blootgelegd’, Brabants Nieuwsblad 14 juni 1991.R. Schoonen, ‘Jan Sluijters bleef zoeken naar kunst’, Utrechts Nieuwsblad 14...

... enkels, 'Cézanne en Van Gogh in het Rijksmuseum voor Moderne Kunst in Amsterdam: de collectie van Cornelis Hoogendijk', Bulletin van het Rijksmuseum 41 (1993), pp. 155-295.K. Verboeket, ‘Largo II’, Uitgave va...

... n Sluijters claimen’, Parool 21 mei 1997.J. Lamoree, ‘Staat ziet af van claim op Sluijters’, Parool 23 mei 1997.E. Leijser, ‘Kunsthandel Simonis & Buunk koopt Sluijters voor ruim zes ton. Kruising tussen Monique van de Ven en Lady Di’, De Gelderlander 3 december 1997.L. Oomens, ‘Het verloren kinderparadijs’, Algemeen Dagblad 13 februari 1997....

... februari 1999.M. Jager, ‘Honderd schilderijen van een hartstochtelijk schildersbeest. Het felle realisme van Jan Sluijters’, De Telegraaf 5 februari 1999.B. Oerlemans, ‘Jaren twintig herleven in Galerie Icon’, Provinciale Zeeuwse Courant Vlissingen 3 augustus 1999.M. van Seumeren, ‘Museum schetst ontwikkeling Jan Sluijters aan hand van honderd olieverven. Van eigenzinnig rebel tot braaf burger’, Deventer Dagblad 12 februari 1999.M. van Seumeren, ‘Geen wapperbaard en fladderhaar’, Noordhollands Dagblad 13 februari 1999.M. van Seumeren, ‘Expositie in Singer Museum Laren: Jan Sluijters in honderd schilderijen’, Zwolse Courant 18 februari 1999.F. Stiemer, ‘Singer verrast met de mooiste van Sluijters’, Algemeen Dagblad 4 februari 1999.C. Straus, ‘Kameleon koos voor veilige schutkleur’, Trouw 3 februari 1999.L. Toorians, ‘Schilder van ‘de aandoening der voorwerpen’: Groot overzicht van Jan Sluijters in Laren’, Brabant Cultureel maart 1999.W. de Wagt, ‘Boek bij tentoonstelling in Singer Museum Laren: Sluijters kon ’t schilderen niet laten’, Leidsch Dagblad 15 februari 1999.M. van der Weg, ‘Jan Sluijters kon het schilderen niet laten. “Deze stad geeft mij álles, wat ik noodig heb voor mijn werk”’, Ons Amsterdam februari 1999.M. van der Weg, ‘Stadsgezichten, De grote Amsterdammers van deze eeuw: Jan Sluijters’, Het Parool 26 juni 1999. ...

... Berg’, De Gooi- en Eemlander 9 februari 2001.J. de Raad, ‘Sluijters, Johannes Carolus Bernardus’, in: Biografisch woordenboek van Nederland , dl. V, Den Haag 2001, pp. 475-478....

... nze opvoeding’, Het Financiële Dagblad 26 november 2002.M. van der Wal, ‘Prix ...

... ’ dames: wulps, maar nooit ordinair’, De Dordtenaar 5 september 2003.M. Scheepmaker, ‘Muze, model en minnares’, Spoor najaar 2003.M. van der Wal, Jan Sluijters: Vrouwen muze, model en minnares , herdruk van Jan Sluijters. Vrouwen , Assen/Zwolle 2002, Rotterdam (Kunsthal)/Zwolle 2003.D. Welling, ‘Textielarme vrouwen deprikkelpop  voorbij’, Rotterdams Dagblad 12 september 2003.D. Welling, ‘Jan Sluijters bracht vooral als colorist heerlijke dingen teweeg: ‘Niet voor licht ontvlambaar genoemd’’, Brabants Dagblad (editie Waalwijk/Langstraat) 16 september 2003. ...

... land) 6 mei 2005.M. Erdman, 'Sluijters, Visser en Le Fauconnier', Jong Holland 1 (...

... ‘Over “het schilderen naar negers” en Jan Sluijters’ favoriete model Tonia Stieltjes’, in: Black is beautiful: Rubens tot Dumas, cat. tent. Amsterdam (Nieuwe Kerk) 2008.E. Raassen-Kruimel, ‘Studi...

... 1978.K. Niehaus, Levende Nederlandse Kunst, Amsterdam 1940.A. Plasschaert, Korte geschiedenis der Hollandsche schilderkunst vanaf de Haagsche School tot op den Tegenwoordigen Tijd, Amsterdam 1923.C. Roodenburg-Schadd, ‘Goed modern werk’. De collectie Regnault in het Stedelijk, Zwolle 1995.P.A. Scheen, Lexicon Nederlandse Beeldende Kunstenaars 1750-1950, ’s-Gravenhage 1970.P. Spijk, De Bergense school en Piet Boendermaker, Zwolle 1997.A. Venema, ‘De stormachtige beginjaren van de Moderne Kunstkring, 1910-1915’, Tableau 1 (1978-1979) nr. 2, pp. 34-43.A. Venema, Nederlandse schilders in Parijs 1900-1940, Baarn 1980.D. Welling, De expressionisten, Amsterdam 1968.Ch. Wentinck, De Nederlandse schilderkunst sinds Van Gogh, Utrecht 1959.J. Wesselingh, ‘Conrad Kickert als voorvechter van het Nederlands modernisme’, Jong Holland 12 (1996) nr. 3, pp. 4-13. ...

... Cornelia (Noot) Maris-den Breejen, 1957).Archief P.A. en V. Regnault, inv.nr. 0261.80 (correspondentie Jan Sluijters en P.A. Regnault, 1917, 1929).Archief Henri P.L. Wiessing (brieven van Jan Sluijters aan Henri Wiessing, 1919, 1947, 1949 en z.j.).Archief Adrianus en Christine van Zeegen (correspondentie Jan Sluijters en Adrianus van Zeegen).Archief en collectie George Hendrik Breitner (brieven van Jan Sluijters aan G.H. Breitner).RKD Brieven, handschriften en kleine archieven, inv.nr. 0006.85 (brief van Jan Sluijters aan A. de Meeste...

1.3 Tentoonstellingen

... is dankbaar gebruik gemaakt van het overzicht in: D. Colen en J. de Raad (samenstelling), Jan Sluijters schilder me...

... t Amicitiae) juni-juli 1907 (1 nr.) [cat.].Arti (najaarstentoonstelling), Amsterdam (Arti et Amicitiae) oktober-november 1907 (1 nr.) [cat.].Tentoonstelling, Renkum (Pictura Veluvensis) 10-11 november 1907....

... sterdam (Stedelijk Museum) 3 mei-15 juni 1908 (9 nrs.) [cat.].Tentoonstelling Jan Sluijters, Renkum (Pictura Veluvensis) juli-augustus 1908.Arti (najaarstentoonstelling), Amsterdam (Arti et Amicitiae) oktober-november 1908 (1 nr.) [ca...

... .Tentoonstelling Jan Sluijters, ’s-Gravenhage (Kunsthandel Schüller en Eisenoeffel) vanaf 14 april 1913 (69 nrs.).St. Lucas (22e), Amsterdam (St...

... isenloeffel) 1914.Arti (voorjaarstentoonstelling), Amsterdam (Arti et Amicitiae) april-mei 1914 (1 nr.) [cat.].St. Lucas (...

... isenloeffel) januari 1918.Hollandsche Kunstenaarskring, Amsterdam (Stedelijk Museum) 16 maart-7 april 1918 (9 nrs.) [...

... 3 (27 nrs.) [cat.].Arti (voorjaarstentoonstelling), Amsterdam (Arti et Amicitiae) april-mei 1923 (2 nrs.) [cat.].Tentoonstelling van Schilderijen, Aquarellen, Teekeningen, Grafische werken en Beeldhouwwerken. Maatschappij Arti et Amicitiae, ’s-Gravenhage (Pulchri Studio) 4-31 juli 1923 ( 2 nrs.) [cat.]....

... ischer Malerei, Potsdam, 1925.Hollandsche Kunstenaarskring, Amsterdam (Stedelijk Museum) 14 maart-13 april...

... april-31 mei 1926.Arti (najaarstentoonstelling), Amsterdam (Arti et Amicitiae) oktober-november 1926 (1 nr.)[ cat.].25th Annual International Exhibition of Paintings, Pittsburgh (Carnegie Institute) 14 oktober-5 december 1926 (1 nr.) [cat.]....

... 26 februari 1927 (84 nrs.) [cat.].Tentoonstelling van werken door Jan Sluijters, Dordrecht (Tekengenootschap Pictura) 6-27...

... Amicitiae) april-mei 1928 (3 nrs.) [cat.].Erich Wichman en tijdgenoten, Amsterdam (Stedelijk Museum) 9 maart-2 april 1928 (1 nr.) [cat.].Tentoonstelling van Nederlandsche Kunst ter gelegenheid van de Olympische Spelen, Amsterdam (Arti et Amicitiae) juli-augustus 1928 (2 nrs.) [cat.].Arti (z), Amsterdam (Arti et Amicitiae) juli-augustus 1928 (2 nrs.) [cat.].Die Sammlung der Frau H. Kröller-Müller, Düsseldorf ...

... i et Amicitiae, ’s-Gravenhage (Pulchri Studio) 5-29 april 1931 (2 nrs.) [cat].Arti (voorjaarstentoonstelling), Amsterdam (Arti et Amicitiae) 11-26 april 1931 (3 nrs.) [cat.].Arti (z), Amsterdam (Arti et Amicitiae) mei-juni 1931 (2 nrs.)[cat.].Tableaux Hollandais offerts au Musée d’Art Co...

... ].Hollandse en Franse Schilderkunst uit de 19e en 20e eeuw, Amsterdam (Kunsthandel van Wisselingh & Co.) 27 april-28 mei 1932 (1 nr.) [cat.].Exposition d’Art Hollandais, Parijs (Galerie Zak) 27 mei-10 juni 1932 (2 nrs.) [cat.].Tentoonstelling van werken door tijdgenoten, Amsterdam (Kunsthandel Huinck en Scherjon) 2-30 juli 1932 (2 nrs...

... (Stedelijk Museum) 6-28 mei 1933 (1 nr.) [cat.].Tentoonstelling van werken door leden van de Nieuwe Schilders- en Beeldhouwerskring, Leiden (De Lakenhal) 17 juni-2 juli 1933 (3 nrs.) [cat.].Hollandse schilders op reis, Amsterdam (Kunstzaal van Lier) 1 juli-3 augustus 1933.Rotterdamse Kunstenaarskring, Rotterdam, 23 december 1933-14 januari 1934....

... g van Hollandse schilders en aquarellisten uit de 19een 20eeeuw, Amsterdam (Kunsthandel van Wisselingh & Co.), 28 maart-5 mei 1934 (2 nrs.) [cat.].Heemschut tentoonstelling van kunst...

... rjaarstentoonstelling), Amsterdam (Arti et Amicitiae) april-mei 1935 (2 nrs.) [cat.].St. Lucas (44e), Amsterdam (Stedelijk Museum) 4-26 mei 1935 (2 nrs.) [cat.].Arti (z), Amsterdam (Arti et Amicitiae) 1934 (3 nrs.)[cat.].Jan Sluijters, Londen (Arthur Tooth and Sons)...

... juni 1936 (2 nrs.) [cat.].Arti (z), Amsterdam (Arti et Amicitiae), 1936 (3 nrs.) [cat.].Tentoonstelling Jan Sluijters, Utrecht (Consthuys St. Pieter) 26 september-24.10.1936.Arti (najaarstentoonstelling), Amsterdam (Arti et Amicitiae), november-december 1936 (1 nr.) [cat.]....

... t uit de 19e en 20e eeuw. Een keuzetentoonstelling van Pulchri Studio, Amsterdam (Kunsthandel van Wisselingh & Co.) 14 maart-5 april 1939 (1 nr.) [cat.].Arti (voorjaarstentoonstelling), Amsterda...

... nrs.) [cat.].St. Lucas (50e), Amsterdam (Stedelijk Museum) 10 mei-8 juni 1941 (1 nr.) [cat.].Niederländische Kunst der Gegnis, Keulen (Kunstverein), verder reizend door Duitsland, juli-december 1941.Arti (z), Amsterdam (Arti et Amicitiae) 16 augus...

... eesters: mevr. J. Bauer, Jan Sluijters, Germ de Jong, G.H. Breitner, Amsterdam (Kunsthuis Kremers) juni 1943.St. Lucas (najaarstentoonstelling), Amsterdam (Stedelijk Museum) ...

... itiae) 25 mei-23 juni 1946 (2 nrs.) [cat.].Moderne Höllandische Kunst, Basel (Kunsthalle) 25 mei-23 juni 1946/Lausan...

... raze) mei 1947.Tentoonstelling Bergense School, Maastricht (Bonnefanten Museum) mei 1947/Eindhoven (Stedelijk Van Abbemuseum) juni 1947/Bergen (Museum Kranenburg) augustus 1947.Arti (z), Amsterdam (Arti et Amicitiae) 26 juli-17 augustus 1947 (2 nrs.) [cat.].Tentoonstelling van bloemstillevens uit vier eeuwen, Haarlem (Frans Halsmuseum) 1 augustus-16 september 1947 (1 nr.) [cat.].Arti (najaarstentoonstelling), Amsterdam (Arti et Am...

... 7 nrs.) [cat.].Hedendaagse schilderkunst van de Benelux, ’s-Gravenhage (Dienst van Schone Kunsten), juli 1949.Groepstentoonstelling Pulchri Studio Stichting Nederlandse Kunstschilders, Amsterdam (Museum Fodor) 8-31 juli 1949 (1 nr.) [cat.].Expressionisme. Van Gogh tot Picasso, Amsterdam (Stedelijk Museum) 15 juli-15 september 1949 (3 nrs.) [cat.].Arti (z), Amsterdam (Arti et Amicitiae) 23 juli-14 augustus 1949 (1 nr.) [cat.].Jan Sluijters, tentoonstelling ter herdenking van het 50-jarig bestaan ...

... i et Amicitiae) 11 maart-10 april 1950 (1 nr.) [cat.].Holländische Maler, Ch. Toorop, Sluijters, Werkman, Wiegers, Bern (K...

... citiae) 14 april-14 mei 1951 (1 nr.) [cat.].Niederländische Maler und Graphiker des 20.Jahrhunderts, Dortmun...

... rdam (Arti et Amicitiae) 5 april-4 mei 1952 (1 nr.) [cat.].Jan Sluijters, Amersfoort (A.G. Huis) 30 april-18 mei 1952 (28 nrs.) [cat.].Arti (najaarstentoonstelling), Amsterdam (Arti et A...

... 2 nrs.) [cat.].Izbor dela Nizozemskog Slikanstva 1850-1950, Zagreb/Belgrado 17 mei-10 juli 1953 (5 nrs.) [cat.].Tentoonstelling, Iserlohn april 1953.Tentoonstelling, Den Helder juni 1953.Nederlandse Architectuurschilders 1600-1900, Utrecht (Centraal Museum) ...

... 954 (4 nrs.) [cat.].Arti (voorjaarstentoonstelling), Amsterdam (Arti et Amicitiae) 16 april-16 mei 1954 (1 nr.) [cat.].Het Boerenleven. Expressionistische schilderijen, Goes 16 juni-26 juni 1954 (1 nr.) [cat.].Arti (z), Amsterdam (Arti et Amicitiae) 17 juli-8 augustus 1954 (1 nr.) [cat.].St. Lucas...

... Gorinchem (Diaconiezaal) 7-16 april 1955 (1 nr.) [cat.].Tentoonstelling, Antwerpen (Schoenmarkt) mei 1955.Holländische Kunst der Gegenwart, Berlijn (Charlottenburg) 25 juni-24 juli 1955 (6 nrs.) [cat.].Tentoonstelling Jan Slui...

... am (Arti et Amicitiae) 29 september-28 oktober 1956 (2 nrs.) [cat.].St. Lucas (najaarstentoonstelling), Amsterdam (Stedelijk Museum) 3-28 oktober 1956 (2 nrs.) [cat.].Tentoonstelling Is. Opsomer, Jan Sluijters, ’s-Gravenhage (Haagsche Kunstkring) 27 oktober-17 november 1956 (11 nrs.) [cat.].Keuze uit de collectie Duintjer Kraus, Groningen (Groninger Museum)/Delft ...

... cat.].Tentoonstelling van werken van wijlen Jan Sluijters, Assen (In ’t Boeckhuys) 20 juli-15 september 1957 (22 nrs.) [cat.].Het portret rondom Jan Sluijters, Haarlem (Vishal) 24 augustus-23 september 1957 (14 nrs.) [cat.].Eretentoonstelling van werken van Jan Sluijters, Groningen (Pictura) 6-28 oktober 1957 (46 nrs.) [cat.].Jan Sluijter...

... tsammlung) 12 oktober-9 november 1958 (2 nrs.) [cat.].De collectie P.A. Regnault, Amsterdam (Kunsthandel Paul Brandt) 22-23 oktober 1958.Peintres Hollandais, Belges, Luxembourgeois, Brussel (Gemeentemuseum Elsene/Museum voor Schone Kunsten) 29 november 1958-januari 1959 (5 nrs.) [cat.].Het stilleven in de Nederlandse schilderkunst, Apeldoorn 1958.Jan Sluijters en tijdgenoten, Haarlem (Vishal) 1958....

... -27 juli (5 nrs.) [cat.].Ruimte. 100 jaar Landschappen van Nederlandse kunstenaars, Kampen (Kroonmarktspoort) juli-augustus 1959 (1 nr.) [cat.].Werken van Jan Sluijters, ’s-Gravenhage (Gemeentelijke Kredietbank) 24 december 1959-26 januari 1960 (27 nrs.) [cat.].Expressionismus in Holland, Münster (Westfalischer Kunstverein) 18 december 1959-19 februari 1960 (6 nrs.)....

... t.].Het Landschap in de 19een 20eeeuw, Amsterdam (Kunsthandel M.L. de Boer) 26 maart-23 april 1960 (1 nr.) [cat.].Nederlandse en Belgische kunstenaars u...

... 1 nr.) [cat.].Die Jugend der Plakate, Krefeld (Kaiser Wilhelm Museum) oktober 1961 (1 nr.) [cat.].Stedelijk Museum Amsterdam besöker, Kopenhagen (Louisiana) oktober 1961/Stockholm (Moderna Museet) 26 december 1961-28 januari 1962 (2 nrs.) [cat.].Nederlandse aquarellen en gouaches van 1850 tot hede...

... jken, Amsterdam (Stedelijk Museum) 27 april-28 mei 1962 (3 nrs.) [cat.].Europäische Kunst 1912, Keulen (Walraf-Richarts Museum) 12 september-9 december 1962...

... is Museum) 1 maart-1 april 1963/Nijmegen (De Waag) 10 mei-3 juni 1963/Enschede (Rijksmuseum Twenthe) 15 juni-14 juli...

... 64 (21 nrs.).Van Impressionisme tot Expressionisme, Tiel (Bureau van Politie) 1 mei-7 juni 1964 (7 nrs.) [cat.].Schilderkunst uit La Belle Epoque. Nederlandse, Belgische, Franse en Duitse meesters, Laren (Singer Museum) 4 juli-16 september 1964 (2 nrs.) [cat.].Tentoonstelling 1914-1918, Deventer (Munttoren) november 1964.Jubil...

... jmegen (De Waag) 19 augustus-27 september 1965 (1 nr.) [cat.].Jugendstil-Expressionism in German posters, New York (Berkely University Art Gallery) 16 november-9 dece...

... 26 februari-11 april 1966 (4 nrs.) [cat.].Jan Sluijters 1881-1957, Laren (Singer Museum) 17 december 1966-12 februari 19...

... 9.De verzameling R.J. Veendorp, Groningen (Groninger Museum) 2 februari-10 maart 1969 (1 nr.) [cat.].Schilderijen van het Stedelijk Museum, Vlissingen (Stadhuis) 10-26 april 1969.Leo Gestel en Jan Sluijters 1905-1920, Amsterdam (Kunsthandel M.L. de Boer) 12 november-20 december 1969 (25 nrs.) [cat.]....

... , Amsterdam (Joods Historisch Museum), 16 april-15 juni 1970 (ca. 9 nrs.) [cat.].Nederlandse Kunst 1920-1940, Deurne (Museum Dinghuis)/Otterlo (Museum Kröller-Müller) 9 oktober 1970-9 januari 1971 (2 nrs.) [cat.]....

... del Tjerk Wieger).Voorjaarstentoonstelling. Nederlandse, Belgische en Franse impressionisten, Breda (Kunsthandel Borzo) maart-april 1973.Jan Sluijters, Amsterdam (Galerie Sia...

... ters. Oorlogsprenten, affiches, boekillustraties, Amsterdam (Kunsthistorisch Instituut) 13 februari-7 maart 1974 (79 nrs.) [cat.].Jan Sluijters,...

... 27 november 1976.Jan Sluijters, ’s-Gravenhage (Kunsthandel Ivo Bouwman) 27 november 1976-1 januari 1977 (29 nrs.) [cat.].Licht door Kleur. Nederlandse Luministen, ’s-Gravenhage (Gemeentemuseum) 18 december 1976-27 februari 1977 (8 nrs.) [cat.]....

... ) [cat.].Jan Sluijters, Heerlen (Raadhuis) 7-9 oktober 1977 (46 nrs.) [cat.]....

... ische tendenzen in Nederland circa 1880-1930, ’s-Gravenhage (Gemeentemuseum) 1978 (2 nrs.) [cat.]....

... Middelburg (Antiquariaat Merlijn) 10 maart-21 april 1979.Tentoonstelling Haagse meesters en Impressionisten, ’s-Gravenhage (Kunsthandel Ivo Bouwman) 5-13 mei 1979 (4 nrs.) [cat.].Jan Sluijters en tijdgeno...

... cht (Centraal Museum) 14 februari-20 april 1981/Bonn (Rheinisches Landesmuseum) 29 april-8 juni 1981 (6 nrs.) [cat.].O...

... 26 juli 1981/Haarlem (Frans Halsmuseum) 15 augustus-27 september 1981/Arnhem (Gemeentemuseum) 9 oktober-23 november 1981 (...

... Hoe wordt een schilderij gemaakt, Leiden (De Lakenhal) 26 februari-30 mei 1982....

... ty Art Museum) 16 november-22 december 1985/Shimonoschi (City Art Museum) 4 januari-11 februari 1986/Amagasaki (Tsuhaskin Hall) 21 februari-23 maart 1986/Tokio (The Seibu Museum of Art) 29 maart-13 mei 1986.La vibration des couleurs. Mondriaan, Sluijters en Gestel, Winterswijk (Het Mondriaanhuis) 30 november 1985-1 februari 1986 (10 rs.) [cat.].Kunstenaars rond Hamdorff 1880-1940, Laren (Singer Museum) 1 december 1985-26 januari 1986 (3 nrs.) [cat.]....

... nd 1913, Haarlem (Frans Halsmuseum) 20 november 1988-13 januari 1989 (1 nr.) [cat.].Neo-Impressionisme. Seurat tot Struycken, Amsterdam (Rijksmuseum Vincent van Gogh) 28 mei-7 augustus 1988 (5 nrs...

... isten uit particulier bezit, ’s-Hertogenbosch (Noordbrabants Museum) 15 september-25 november 1990 (2 nrs.) [cat...

... den van hun tijdgenoten in Domburg, Middelburg (Zeeuws Museum) 17 september 1994-15 januari 1995 (3 nrs.) [cat.].Expressionisme in Nederland 1910-1930, Laren (Singer Museum) 17 november 1994-19 februari 1995 (5 nrs.) [cat.]....

... De muze als motor, ’s-Hertogenbosch (Noordbrabants Museum) 14 september-1 december 1996 (7 nrs.) [cat.].Signac et la libération de la couleur. De Matisse à Mondrian, Münster (Westfalisches Landesmuseum) 1 december 1996-16 februari 1997/Grenoble (Musée de Grenoble) 9 maart-25 mei 1997/Weimar (Kunstsammlungen zur Weimar) 15 juni-31 augustus 1997 (2 nrs.) [cat.]....

... 26 november 2002-9 maart 2003 [cat.]....

2.2 Ontwikkeling

... y voorgeschreven programma door onder meer schilderijen van oude meesters te kopiëren [3]. Maar de buitenthema’s in de stad zoals de bedrijvigheid van het Campo dei fiori in Rome, trokken hem veel meer. Volgens de journalist Simons, een vriend van Sluijters die daar op dat moment ook vertoefde, was hij er niet weg te slaan: ‘Hij hield van de licht sprankelende kleurenwriemeling, laaiend vlammend in de zon of duister broeiend in de blauw-violette schaduwen der kolossale witte parasols’.Het jaar daarop werd Spanje zijn reisdoel. Sluijters probeerde er door middel van kleuraccenten de beweging van Spaanse danseressen [4] vast te leggen. Kleur kreeg nu een expressieve waarde en zijn stijl werd moderner: hij ging schilderen in bredere kleurvlakken en fellere contrasten....

... de Amsterdamse kunstenaarsvereniging Arti et Amicitiae. Daar werd het zonder meer geweigerd. Op de tentoonstelling van de kunstenaarsvereniging St. Lucas in het Stedelijk Museum werd het weliswaar aangenomen, maar op last van de directeur al snel uit de zaal verwijderd. Dit schilderij van internationale allure dat pas in 1987 door een museum, het Van Gogh Museum in Amsterdam, werd aangekocht, is lange tijd als pervers en aanstootgevend ervaren: ‘Zie haar vervallen, gepoeierd gelaat met den grooten hartstochtelijken mond, de donker aangezette diepe oogen, waar de koorts in brandt, zie de ranke, in overgave gebogen figuur in het zwart, die arm met beringde hand eener stads-cocotte!’...

... r. De doorgaans kleine doeken uit deze periode zijn in een impressionistisch-pointillistische stijl geschilderd.Niet alleen de rand van Amsterdam maar ook andere plekken in Nederland nodigden uit tot buiten werken. Zo trok Sluijters voor korte tijd naar het Gelderse Renkum en het Brabantse Heeze. In het destijds bij kunstenaars populaire Gooise dorp Laren nam hij zijn intrek in de Villa Vita Nuova [11]. Een Pippi Langkous-achtig huis, toen nog heel landelijk gelegen, nu het middelpunt van een druk verkeersknooppunt en ingeklemd door snelwegen....

... p gegooid, aldus een kritiek uit 1908 naar aanleiding van hun inzending voor de ledententoonstelling van St. Lucas: ‘Het werk van Jan Sluyters heeft althans deze eigenschap, dat het tot ’t meest opzienbarende van deze tentoonstelling behoort. Piet Mondriaan in zijn onmiddellijke nabijheid, dingt mee naar dat bedenkelijke sensationeel succes en zij samen forceeren met ruw geweld de aandacht in dat achterzaaltje.’ Op een gegeven moment kon Sluijters de beeldtaal van Mondriaan, die in zijn landschappen aan het Gein de abstractie steeds verder doorvoerde, niet meer volgen. Die stond te ver af van zijn eigen hang naar realisme. Aldus een uitspraak van Sluijters in een brief aan zijn vriend en collega Kees Spoor uit juli 1910: 'Piet M. doet zoo vreemd tegenwoordig. Ik ben toch bang dat de vele teleurstellingen die Piet artistiek ondervond en nu de plotselinge loftuitingen van alle kanten hem een beetje uit zijn equiliber gebracht hebben'....

... . Het naakt heeft nog wel degelijk een zekere plasticiteit, de vorm van haar buik en borst zijn nog te herkennen en er is zelfs nog een illusie van ruimte. Net zoals bij zoveel andere schilderijen uit deze periode ontleende Sluijters formele elementen aan de destijds gangbare moderne kunstuitingen zonder dat met enige consequentie te doen of zich op enige wijze te verbinden met de theoretische achtergrond van deze stromingen. Door een groei van internationale contacten en een reeks tentoonstellingen van buitenlandse kunst die vanaf 1912 met regelmaat in Nederland waren te zien, werd de moderne vormentaal steeds toegankelijker en gemakkelijk bereikbaar. Dat gold voor Sluijters maar ook voor andere kunstenaars onder wie met hem bevriende schilders als Leo Gestel en Else Ber...

... ij, waarin sommige critici niets meer konden zien dan ‘Kandinsky-kleurspelletjes’, is een affiche gemaakt, een litho in zes kleuren gereproduceerd naar het ontwerp in olieverf.Dit is maar een greep uit een reeks van werken waarin Sluijters de expressieve mogelijkheden van het modernisme uitputtend onderzocht en op een geslaagde manier toepaste. In zijn ambitie om een echte schilder te worden maakte hij dankbaar gebruik van alles wat modern was, zonder te geloven in een theorie of een artistiek ideaal. De meeste van zijn tijdgenoten gingen zo te werk, collega-kunstenaars als Leo Gestel, Mommie Schwarz, Henri Le Fauconnier, en, meer op afstand, Picasso in feite ook....

... dit soort types waar schilderkunstig veel eer aan is te behalen, is een constante in zijn werk. Of het nou volksvrouwen, hoeren, worstelaars, kleurlingen of zigeuners waren, hij schilderde ze graag. Hun portretten zijn over het algemeen levendiger en met meer expressie en psychologische diepgang geschilderd dan de ontelbare ‘opdrachten-portretten’ uit de latere jaren....

... an vooraf ging. Tegelijkertijd is de psychologische scherpe, registrerende kant van Sluijters die zo eigen is aan de wijze waarop hij volkstypen van diverse pluimage op het doek zette, hier pregnant aanwezig. Het sluitstuk waarin deze beide karakteristieken van zijn kunstenaarschap, het experimenteren met de vorm en een in een traditie geworteld naturalisme, nauw samenkomen, is de Staphorster boerenfamilie [30]....

... in deze periode is het stadsgezicht, dat hij, anders dan voorheen, op grote doeken ging uitwerken. Hij wilde onder meer de sensatie van de metropool bij avond, de lichtval en het verkeersrumoer tot uitdrukking brengen. Zo schreef hij n.a.v. een vraag die een van zijn klanten hem stelde over Het Spui bij avond [36]: ‘... Het door U bedoelde schilderij "Spui bij Avond" (Amsterdam) beschouw ik als een der beste expressionistische werken, die ik in dat genre gemaakt heb. […] Al mijn werk is min of meer expressionistisch, maar bedoeld schilderij is wel zéér radicaal - tenminste voor mij - en in dat genre maakte ik maar weinig schilderijen. - Wat Uw vraag naar analyse van het werk betreft, daar kan ik U niet anders van vertellen, dan dat ik getracht heb uitdrukking te geven aan de gewaarwording, die ik onderging bij het zien van dat stadsdeel, waar de zwartblauwe en bruine kleuren van den nacht (of avond) plotseling verscheurd worden door oogverblinde lichten van een aanrennende auto of van licht dat uit een kroegje of 'n raam zich aan den beschouwer opdringt'....

... iedereen van enige naam of aanzien in die tijd wenste door hem te worden geportretteerd: prominenten uit het bedrijfsleven, de universitaire en de toneelwereld. ‘Natuurlijk: ik probeer altijd het wezen van een mens te schilderen. Het uiterlijk komt daarna. En om dat innerlijke wezens in verf uit te drukken… dat is een eigenaardige zaak. Je krijgt niet alleen gewaarwordingen van iemands lichaamsvormen, maar ook van iemands kleur. Ik zie iemand bijvoorbeeld in grijze tinten…, of in een bepaald blauw..’ aldus Sluijters over het portretschilderen....

... milietaferelen waartoe hij door de nabije aanwezigheid van zijn kleinkinderen wordt geïnspireerd.Sluijters heeft zich ontwikkeld tot een realist zonder opsmuk voor wie vernieuwing en het experiment er niet meer toe doen. Het gaat hem louter om het plezier van het schilderen, het ba...

3.3 Daniel Schultz and Andreas Stech

... r painting at its source. An early drawing, Apollo and the Muses [2] (the ostensibly fragmentary state of which has had scholars wracking their brains unnecessarily), is nothing other than a copy of an engraving by Hendrick Goltzius [3].2 However, he need not have travelled to the Northern Netherlands to become acquainted with Goltz...

... 1655 (Zarskoje-Selo) [5],4 is even closer in execution to the Rembrandt School, Jan Victors in this instance. Thanks to his thorough Dutch schooling, Schultz excelled over all of his Danzig contemporaries.5...

... ound painterly conception last longer with Schultz, as well as with Stech, than in the Dutch Republic itself, which was more open to French influence. What we here deem to be of positive value could from another point of view be called provincial backwardness. A good example of Stech’s portraiture is Captain with a Coin (Danzig) [12]. A small masterpiece is Promenade before the Tower of Danzig [13], of which the small-scaled portraits deserve to be compared with Gerard ter Borch the Younger and Thomas de Keyser, while the handling of the Captain is more Rembrantesque, in the sense of Samuel van Hoogstraten.10...

... ight be inclined to relate them to Dutch developments of a few decades before and to date them earlier. It is nevertheless incorrect to constantly want to compare Danzig painting to Dutch art. The former had its ow...

... As was customary with ecclesiastical commissions, Andreas Stech turned to Flemish art for inspiration.13...

... n 1639 and 1648,15 because he introduced his Dutch colleague Gillis Schagen (1616-1668) to King Ladislaus IV, for whom Schagen must have worked for a while [26].16...

Bibliography F — K

... ischinger (eds.), cat. Sztuka dworu Wazów w Polsce/ Court art of the Vasa dynasty in Poland, Cracow (Zamk...

... isches Museum Flensburg) 1963...

... in Warsaw. Guide, Warsaw 2001 (Dutch and Flemish paintings pp. 276–309)...

... From Giorgione and Dürer to Titian and Rubens. European Painting from the Kunsthistorisches Museum in Vienna, the National Museum in Warsaw and the National Museum in Gda...

... is 1982...

... et hollandaises du musée du Louvre, Paris 2009...

... de Dijon) Dresden (Staatliche Kunstsammlungen Dresden/Gemäldegalerie Alte Meister), Paris 2001, pp. 43-48...

... żbie króla i Kościoła, Gdańsk (Muzeum Historyczne Miasta Gdańska) 2004...

... ischen Malerei des XVII. Jahrhunderts, Berlin 1936...

... ischen Malerei des 17. Jahrhunderts, Amsterdam 1983 (reprint of the edition Haarlem 1942, with an introduction by B. W....

... ngen van het Rijksbureau voor Kunsthistorische Documentatie 1 (1946), pp. 30-31...

... . Secrets d’ateliers, Lille (Palais des Beaux–Arts) 2005...

... is and J. Szwed, Malarstwo flamandzkie i holenderskie XVII w. w zbiorach Muzeum Narodowego w Gdańsku : przewodnik...

... (1976), pp. 9-38 (English summary , pp. 36-38: Studies of the history of painting in Gdańsk. Part 1. The turn of the sixteenth ...

... in Koninklijke Nederlandse Oudheidkundige Bond (2001), no. 1, pp. 14-26...

... stadspaleizen en luchtkastelen. Hans Vredeman de Vries en de Renaissance, Amsterdam 2002, pp. 152–157...

... x27;s portraits of Hevelius), Biuletyn Historii Sztuki 36 (1974), pp. 237-251...

... ismaler', Niederdeutsche Beiträge zur Kunstgeschichte 18 (1979), pp. 149-184...

... uce polskiej: materiały Sesji Stowarzyszenia Historyków Sztuki, Warsaw 1995 (papers given at...

... Kunst und Politik : der rote Saal des rechtstädtischen Rathauses in Danzig, Warsaw 2003...

... ortrait of the Early Modern Scholar', Artibus et Historiae 33 (2012), no. 66, pp. 287–316...

... isches Material (2 vols.), The Hague 1959-1960...

... schichte der niederdeutschen Renaissancemalerei, Strasbourg 1917...

... Pruszcza Gdańskiego’, Porta Aurea : rocznik Zakladu Historii Sztuki Uniwersytetu 2 (1993), pp. 55-99...

... is and H. Smit, European tapestries in the Rijksmuseum, Zwolle [etc.] 2004...

... derlandyzym w sztuce polskiej, Warszawa 1995, pp. 249-262...

... ischen Werks von Hendrick Goltzius 1558-1617, Leipzig 1921...

... is van Amsterdam 75 (1970), p. 84-89...

... Jahrhunderts, nach dem Muster von John Smith's catalogue raisonné (10 vols.), Esslingen a. N. [etc.] 1907-1928...

... underts‘, Mitteilungen des Westpreussischen Geschichtsvereins 33 (1934), p...

... ish etchings, engravings and woodcuts ca. 1450-1700 (72 vols.), Amsterdam [etc.] 1949-2010...

... en's Great Theatre of Netherlandish painters and paintresses (2 vols....

... teriały Sesji Stowarzyszenia Historyków Sztuki, Warsaw 1995 ...

... istoria i zbiory, Cracow 1998...

... Iskierski, Katalog Galerji obrazów Pałacu w Łazienkach w Warszawie, Warsaw 1931 [copy in the library of t...

... zla Adolfa Boya', Biuletyn Historii Sztuki 18 (1956), no. 2, ...

... alarskiego z ratusza w Gdańsku (Seria Historia Sztuki – No. 1) Poznań 1963...

... sk; German summary, pp. 87-89: Apotheose von Gdańsk. Das ideelle Programm der Deckengemälde des grossen Ratssaals im Hauptstädtischen Rathaus zu Gdańsk)...

... Gdańskie Studia Muzealne 2 (1978), pp. 9-24 (English summary, p. 23-24: The Interpretation of Certa...

... , (Biblioteka Gdańska, Seria katalogów i bibliografii, ISSN 0519-8097 ; Seria graficzna ; No. 4), Gdańsk 1955...

... e sixteenth century), Libri Gedanenses, vol. 5-6 (1974), (English summary, p. 26: Antoni Möller's Drawings of Gdańsk of...

... ists in 17th-Century Danzig: New Evidence from Archival Sources’, in : Niderlandyzm na Śląsku i w krajach oście...

... na Śląsku i w krajach ościennych', Historia Sztuki vol.17, Wrocław 2003...

... otated bibliography, Marburg 2003 (Studien zur Kultur der Renaissance, vol. 2)...

... nd B.B. Fredericksen, Verzeichnis der verkauften Gemälde im de...

... Westpreussischen Geschichtsvereins 26 (1926), pp. 41-45...

... ischen Tricolore und Preußenadler, Cologne (Wallraf-Richartz-Museum) 1995...

... . North (eds.), Land und Meer. Kultureller Austausch zwischen Westeuropa und dem Ostseeraum in der Frühen Neuz...

... ische Malerei des Borock aus dem Nationalmuseum Warschau, Braunschweig (Herzog Anton Urlich-Museum), Utrecht (C...

... ista i malarz wedut’, in : W. Filipowiak, B. Januszkiewicz (eds.), Mecenat artystyczny książąt Pomorza Zachodniego; ma...

... ische Gemälde aus der Sammlung Lanckorońska', Weltkunst 65 (1995), September, pp. 2252-2254...

... x27;, Mitteilungen des Westpreußischen Geschichtsvereins 2 (1903...

... , Augsburg 1984 (second expanded and revised edition of edition Augsburg 1970)...

... ish Paintings 1600-1800, Statens Museum for Kunst, Copenhagen 2000...

... kon der bildenden Künstler : von der Antike bis zur Gegenwart, vol. 31 (1937), pp. 502-503...

... 999Krieger/North 2004M. Krieger and M. North (ed.), Land und Meer. Kultureller Austausch zwischen Westeuropa und dem Ostseeraum in der Frühen Neuzeit, Cologne/Weimar/Vienna 2004...

... isters Johann Peter Weyer' in: Kier 1995, pp. 473–482, cat. nos. 140–164, pp. 557–570...

... (offprint from Nadbitka z Biuletyn Historii Sztuki vol. 20 [1958] no. 3/4...

... "', Nederlands Kunsthistorisch Jaarboek 20 (1969), pp. 1-106 (...

Bibliography A — E

... ischen Rathaus zu Danzig und ihre Schnitzwerke’, Ostdeutsche Monatshefte 9 (1928), no. 6, pp. 444-464...

... ischen Geschichtsvereins 36 (1937), pp. 42-43...

... latach 1630-1660’, Teka Komisji Historii Sztuki, vol. 10, Toruń 20...

... islas van Polen 1624-1625, Antwerp (Koninklijk Museum voor Schone Kunsten) 1997...

... 26 september 1684 (in: G. Hoet, Catalogus of naamlyst van schilderyen, met derzelver pryzen zeedert een langen reeks van jaaren...

... istie’s) 25 November 1992...

... Zweite Abteilung : Gemälde alter Meister ersten Ranges Berlin (Rudolph...

... ister Bern (Galerie Kornfeld) 24 June 2000...

... ld pictures and drawings London (Christie’s) 29 June 1934...

... ish paintings 1500-1850 London (Sotheby’s) 29 October-5 November 1986...

... sh & Dutch primitive and Renaissance paintings New York (Ameri...

... el ameublement d'époque et de style, tapis d'Orient, tapisseries Paris (Paul Renaud) 29 May 1985...

... ungen und Holzschnitten Alter Meister Des Herrn Barons Adalbert ...

... lesława Orzechowicza, vol. 1, Lviv1916, pp. 1-26...

... I Jego Prace W Polsce’, Przegląd Historii Sztuki 2 (1930-1931), pp. ...

... ffprint from Rozprawy Komisji Historii Kultury i Sztuki, vol. ...

... is 1988...

... ische Malerei des Barock aus dem Nationalmuseum in Warschau, Braunschweig (Herzog Anton Ulrich Museum), Colog...

... ish collections', CODART Courant 8 (2004), pp. 16-19...

... ter Saenredam. Cooperation between the National Museum in Warsaw and the J. Paul Getty Museum in Los Angeles', Rocznik Muzeum Narodowego w Warszawie. Nowa Seria / Journal of the National Museum in Warsaw, New Series 2 (38) 2013, pp. 337–368Benesz/Kluk 2014H. Benesz, M. Kluk, The National Museum in Warsaw. Complete Illustrated Catalogue. Early Netherlandish, Dutch, Flemish and Belgian Paintings 1493 – 1983, to appear in 2014Berlin 1966Cat. Deutsche Maler und Zeichner des 17. Jahrhunderts, Berlin (Schloss Charlottenburg) 1966...

... isen durch Brandenburg, Pommern, Preussen, Curland, Russland und Pohlen, in den Jahren 1777 und 1778 (6 vols.)...

... dt ou Backer? Rembrandt, Eeckhout et Bol’, Biuletyn Historii Sztuki 18 (1956), no. 3, pp. 349-369...

... isch Jaarboek 23 (1972), pp. 131-157...

... issance in Eastern Europe : Hungary, Bohemia, Poland, Oxford 1976...

... ischen Sammlungen 1300-1800, Warsaw 1957...

... ister, Die Kunstsammlung Brandus, vol. 34, n.p., n.d....

... istory of Poland, Westport [Conn.]/London 2000 (especially for after 1795)...

... 16-1680 : Rembrandt’s pupil, n.p. 1976 (dissertation Utrecht University)...

... ea : monographs on Dutch & Flemish painting; 2), Doornspijk 1982...

... ism in seventeenth-century painting, Rotterdam (Museum Boijmans Van Beuningen) and Franfurt Main (Städelsches Kun...

... isburg, Catalog einer Sammlung von Kupferstichen... welche von dem Anno 1814 hier verstorben Herrn Jacob Kabrun....

... dungen : Geschichte seines Lebens und seiner Kunst (8 vols.), Paris 1897-1905...

... isse von Rembrandt in der Galerie des Grafen Karl Lanckoronski', in: n.n., Ausgewählte Kunstwerke der Sam...

... ischen Malerschulen, Leipzig 1956...

... ish King, London (Dulwich Picture Gallery) 1992Van den Boogert/Van der Veen 2005B. van den Boogert and J. van der Veen, &#...

... kastelen : Hans Vredeman de Vries en de Renaissance, Ghent [etc.] 2002...

... rnationalen Symposiums am Weserrenaissance-Museum Schloss Brake (30. Januar bis 1. Februar 2004), Marburg 2005...

... is der Antwerpsche schilderschool, Antwerp 1883...

... ischen Kunst des XVIten, XVIIten und XVIIIten Jahrhunderts (4 vols.), The Hague 1915-1921...

... amande et hollandaise (Musée du Louvre), Paris 1979...

... emnastowiecznej Rzeczypospolitej', Acta Universitatis Nicolai Copernici. Zabytkoznawstwo i Konserwatorstwo,...

... ish paintings II: Dutch paintings c. 1600 - c. 1800 (Nationalmuseum), Stockholm 2005...

... h = Treasures of the Netherlands: drawings and selected prints by Dutch and Flemish artists of the 16th-17th centuries from the collections of the Princes Czartoryski Foundat...

... at. De prinselijke pelgrimstocht. De 'Grand Tour' van Prins Ladislas van Polen 1624–1625, Antwerp (Koninklijk Museum voor Schone Kunsten...

... ENTARIUM ET TAXAM DZIEŁ SZTUKI’, Rocznik Historii Sztuki 27 (2002), pp. 171-212...

... i wspomnienia’, in: Arx felicitatis. Księga ku czci profesora Andr...

... a. Księga ku czci prof. Tadeusza Wasilewskiego, Warszawa 2003, pp. 257-265...

... is au XVIIe siècle = Krajobraz holenderski XVII wieku : katalog, Warsaw 1958...

... ummary, pp. 46-48: Die Ausstattung des Artushofes und ihre politischen und religiösen Inhalte)...

... is zum 20. Jahrhundert, Lüneburg 1998...

... bildenden Künstler: von der Antike bis zur Gegenwart, vol. 4 (1910), pp....

... issenschaft 8 (1915), no. 1, pp. 1-9...

... lland. Mitteilungen des Westpreussischen Geschichtsvereins 26 (1927)...

... bildenden Künstler : von der Antike bis zur Gegenwart, vol. 21 (1927), p. 1...

... kon der bildenden Künstler : von der Antike bis zur Gegenwart, vol. 25 (1931), pp. 4-5...

... Weichselland. Mitteilungen des Westpreussischen Geschichtsvereins 38 (1939), pp. 1...

... istory of Poland, New York 1982...

... istory of Poland, Oxford/New York 1984...

... istory of half-forgotten Europe, London/New York 2011 (especially pp. 229-308, chapter 5, 'Litva, a Grand Du...

... ish Connection, London (Dulwich Picture Gallery) 2009...

... aniu = Peinture etrangere XVI-XVIII s. : exposition de peinture Italienne, Flamande et Hollandaise des collections du Musee National de Poznan, Poznań (Muzeum Narodowe w Poznaniu) 1962...

... is Umbra. Rysunek i grafika z kręgu mecenatu cesarskiego w Pradze i Wiedniu na przełomie XVI i XVII wieku, Wrocław (Zakład Na...

... ;, Gdańskie Studia Muzealne 2 (1978), pp. 25-45 (with English summary pp. 46-47)...

... is of liefdestuin? Over een schilderij van Hendrick Aerts in het Rijksmuseum', Antiek 22 (1988) no. 9, pp. 484-48...

... 26...

... is zum Ende des Barock: ein Beitrag zur Begründung der Strukturforschung in der Kunstgeschichte, Berlin/Leipzig 1938...

... he Hague (Royal Cabinet of Paintings Mauritshuis) and Schwerin (Staatliches Museum) 2004...

... logne et de Suede à Anvers', Gentse Bijdragen tot de Kunstgeschiedenis en Oudheidkunde 30 (1995), pp. 119–157...

... issenschaft 11 (1918), no. 7, pp. 181-190...

... ischer Maler der Ideallandschaft im Goldenen Jahrhundert, Stuttgart 2000...

... Isaac Claesz. van Swanenburg 1537-1614 : Leids schilder en burgemeester, Leiden (Stedelijk Museum de Lakenhal...

... istory of the garden flower, Ontario/New-York 2001...